Φίλες και φίλοι, συντρόφισσες και σύντροφοι,
Σας καλωσορίζουμε όλους σας και από αυτό εδώ το βήμα να ευχαριστήσουμε όλους τους συντελεστές της σημερινής εκδήλωσης, που για μήνες προετοιμάζονταν, ξοδεύοντας πολύτιμο χρόνο από τον ανύπαρκτο καθημερινό τους χρόνο. Τους αξίζει ένα μπράβο.
Φέτος συμπληρώνονται 70 χρόνια από το θανάτο του μεγάλου διανοούμενου Μπρέχτ. Είναι ανάγκη να γυρνάμε και να μελετάμε τα έργα τέτοιων πρωτοπόρων διανοητών – ποιητών – σκηνοθετών-θεατρικών συγγραφέων. Τέτοιων καλλιτεχνών που στρατεύτηκαν στην υπόθεση της απαλλαγής του κόσμου από την εκμετάλλευση ανθρώπου από άνθρωπο….
Τέτοιος ήταν και ο Μπρέχτ.
Υπήρξε μεγάλος κομμουνιστής διανοούμενος, πολυτάλαντος καλλιτέχνης. Εδωσε όλες του τις δυνάμεις, σκύβοντας πάνω στα ανθρώπινα προβλήματα, για να δείξει -μέσω του έργου του- το δρόμο της απελευθέρωσης του ανθρώπου από την ταξική εκμετάλλευση και τον πόλεμο ως μία από τις μορφές της.
Δεν περιορίσθηκε στην καταλυτική κριτική της αστικής κοινωνίας, φώτισε, άλλοτε άμεσα και άλλοτε μέσα από παραβολές, το ερώτημα πώς θα την αλλάξουμε, πώς θα απαλλαγούμε από αυτήν, πώς θα γκρεμιστεί η εξουσία των αστών και θα νικήσει, θα γεννηθεί η εξουσία των εργατών, για να οικοδομήσουν το νέο ελπιδοφόρο μέλλον τους.
Ταλέντο και ανθρωπιά συναντήσαμε σε πολλούς μεγάλους καλλιτέχνες. Αυτό όμως που ξεχώριζε τον Μπρεχτ ήταν η μέθοδος προσέγγισης των προβλημάτων, η υλιστική διαλεκτική μέθοδος ανάλυσης, εξέτασης των προβλημάτων, αναζήτησης της λύσης τους.
Στο πρόσωπο και στο έργο του Μπέρτολτ Μπρεχτ δίνεται ολοκληρωμένη η απάντηση ότι ο σκοπός της Τέχνης είναι να βοηθά τον άνθρωπο να μάθει να σκέπτεται, να στοχάζεται, να κρίνει και να συγκρίνει, ώστε και με τη βοήθεια της Τέχνης να συνειδητοποιεί ότι η μοίρα του βρίσκεται στα δικά του χέρια, στην ίδια την πάλη των τάξεων.
Ο Μπρεχτ στις αξίες της αλληλεγγύης, της αγάπης, της τιμιότητας, δίνει ταξικό περιεχόμενο, αναδεικνύει την ηθική της τάξης. Δεν κάνει ηθικολογία, είναι κομμουνιστής, δεν κάνει Τέχνη για τον εαυτό της, αλλά Τέχνη για το λαό και τον αγώνα.
«Το θέμα δεν είναι να γνωρίσει κανείς τον ποιητή, αλλά τον κόσμο και όλους εκείνους που ο ποιητής θέλει μαζί τους να τον αλλάξει και να τον απολαύσει». Επιστολή 1950.
Ετσι απλά και περιεκτικά όρισε ο Μπρεχτ τη στάση του απέναντι στην τέχνη.
Γιατί ποιος άλλος μεγάλος δημιουργός θα μπορούσε αποτελεσματικότερα να πείσει πως αυτή η άθλια κοινωνική πραγματικότητα δεν είναι μοιραία, ούτε αναπόφευκτη, αν όχι ο Μπρεχτ, που αφιέρωσε τις καλύτερες σκέψεις του για να δείξει στους «κάτω» τον τρόπο να την αλλάξουν;
Ο Μπρεχτ ποτέ του δε φοβήθηκε να βάλει στην τέχνη την πολιτική. Αντίθετα, πίστευε πως «για την τέχνη το να είναι κανείς ακομμάτιστος, σημαίνει μονάχα ότι ανήκει στην παράταξη που κρατά τα ηνία της εξουσίας». Ούτε λεπτό δεν άφησε τον εαυτό του να ξεχαστεί σε ρεμβασμούς και ενδοσκοπήσεις.
Αντίθετα η πιο τολμηρή προσχώρησή του, που γίνεται βαθύτερη όσο οι διώξεις κατά των κομμουνιστών εντείνονται και οι φιλικά προσκείμενοι στον κομμουνισμό διανοούμενοι εγκαταλείπουν, τον ακολουθεί ως το τέλος.
Ο Μπρεχτ εφάρμοσε στη ζωή του αυτό που γράφει σ' ένα στίχο του: «Επαινώ αυτούς που αλλάζουν κι έτσι μένουν οι ίδιοι». Ανανέωνε, εξέλισσε και υπερέβαινε διαλεκτικά διαρκώς τη σκέψη, την τέχνη του, τον παλιότερό του εαυτό, χωρίς να τον καταργεί.
Ο μαρξιστής Μπρεχτ, σε αντιπαράθεση με την αστική αντίληψη ότι η τέχνη πρέπει να υπερπηδά τις διαφορές των ανθρώπων και να τους φέρνει - έξω από ταξικές αντιθέσεις - τον έναν κοντά στον άλλον, θεωρεί ότι η μεγάλη τέχνη, δηλαδή η τέχνη που εκπροσωπεί τα μεγάλα συμφέροντα κάθε εποχής, δεν μπορεί να είναι συμφιλιωτική.
Έτσι και όλη του η ενέργεια συγκεντρώνεται στο να αποκτήσει αυτή η τάξη συνείδηση ως τάξη για τον εαυτό της, μέσα στις συγκεκριμένες κάθε φορά ιστορικές συγκυρίες.
Απόδειξη είναι το ώριμο έργο του - θεατρικό, ποιητικό, δοκιμιακό - που στο μεγάλο μέρος του οικοδομείται πάνω στις εναλλασσόμενες απαιτήσεις της ταξικής πάλης σε όλες τις κρίσιμες καμπές της, την καπιταλιστική κρίση, την άνοδο του φασισμού, την ήττα του εργατικού κινήματος, τον πόλεμο.
Ο κομμουνισμός, όμως, για τον Μπρεχτ «είναι το απλό, που είναι δύσκολο να γίνει». Με άλλα λόγια, έχει βαθιά επίγνωση των πολλαπλών εμποδίων που παρεμβαίνουν στην προσπάθεια συγκέντρωσης των δυνάμεων για τη σοσιαλιστική επανάσταση.
Πάρτε για παράδειγμα τι γίνεται σήμερα.
Το καλώδιο GSI κρύβει από πίσω του όχι μια ακόμα εμβληματική επένδυση, αλλά ένα κανονικό παζάρι που έχει στηθεί σε βάρος των κυριαρχικών δικαιωμάτων της χώρας. Και εδώ η κυβέρνηση της ΝΔ αλλά και τα υπόλοιπα κόμματα που κάνουν πως δεν συμβαίνει τίποτα, είναι εκτεθειμένοι.
Για ποιο λόγο έχουν δέχτεί να γίνει ρηματική διακοίνωση από το γαλλικό κράτος στην Τουρκία, επιτρέποντας τηςία να διεκδικεί δικαιοδοσία σε ελληνική ζώνη υφαλοκρηπίδας, από τη στιγμή που η ελληνική NAVTEX καλύπτει κάθε ανάγκη ενημέρωσης για λόγους ασφαλείας.
Καθαρές κουβέντες γιατί αυτά τα πράγματα είναι σοβαρα και επικίνδυνα.
Γιατί σήμερα καταρρέουν όλα τα επιχειρήματα περί «ισχυρών συμμάχων», που δήθεν θα προστατεύσουν τον ελληνικό λαό την κρίσιμη στιγμή. Οι Αμερικάνοι λένε «βρείτε τα», ενώ οι Γάλλοι παίζουν αρνητικό ρόλο με τις διπλωματικές τους κινήσεις, την ώρα που πουλάνε στην Ελλάδα τα Rafale και στην Τουρκία τους πυραύλους που τα καταρρίπτουν.
«Αγοράζουμε ασφάλεια», μας έλεγαν η κυβέρνηση και τα άλλα κόμματα που ψήφισαν τις συμβάσεις με τους Γάλλους για τις φρεγάτες και τα Rafale! Από το «αγοράζουμε ασφάλεια» στο «business as usual», ένα τσιγάρο δρόμος... Τόσο μετράνε για τον λαό οι συμμαχίες του κεφαλαίου.
Το ίδιο και το επικίνδυνο επιχείρημα ότι η παρουσία μεγάλων ξένων μονοπωλιακών ομίλων λειτουργεί ως ντε φάκτο εγγύηση των κυριαρχικών δικαιωμάτων! Η γαλλική εταιρεία που συμμετέχει στο έργο του καλωδίου έχει βλέψεις για μπίζνες και στην Τουρκία. Οι αμερικανικές εταιρείες που έχουν πάρει τα θαλάσσια οικόπεδα νότια της Κρήτης είναι οι ίδιες που έχουν πάρει οικόπεδα και στη Λιβύη, η οποία επικύρωσε το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Οι μπίζνες τους, και από δω και από κει, λειτουργούν μονάχα ως μοχλός πίεσης για επώδυνες διευθετήσεις, ενώ ταυτόχρονα καταληστεύουν τον φυσικό πλούτο του ελληνικού λαού. Το κεφάλαιο άλλωστε ποτέ δεν αποτέλεσε παράγοντα ειρήνης και σεβασμού των κυριαρχικών δικαιωμάτων των χωρών, αλλά παράγοντα αστάθειας, που βάζει παντού μπουρλότο για τα κέρδη του.
Το ΚΚΕ ξεκαθαρίζει ότι πρόκειται για ένα έργο από το οποίο θα επωφεληθούν μόνο οι επιχειρηματικοί όμιλοι - ξένοι και εγχώριοι - ενώ ο λαός θα συνεχίσει να βυθίζεται στην ενεργειακή φτώχεια.
Και επειδή τους πιάνει συχνά πυκνά, όλους αυτούς ο πόνος για τους συμμάχους, και επειδή και σε λίγες μέρες τιμάμε τον ηρωικό αγώνα του Πολυτεχνείου, ας θυμηθούμε και το ότι οι σύμμαχοί τους, αυτοί που τρέχουν το έργο, είναι οι ίδιοι που έχουν ξεχάσει την τουρκική κατοχή στο νησί που υπάρχει εδώ και 52 χρόνια, τα τελευταία 22 μάλιστα με την Κύπρο μέσα στην ΕΕ.
Και ας ξεκαθαρίσουμε ότι το καλώδιο:
εντάσσεται στους ενεργειακούς σχεδιασμούς των ΗΠΑ
Είναι κομμάτι της στρατηγικής συμμαχίας της Ελλάδας με το κράτος - δολοφόνο Ισραήλ,
Εντάσσεται στην πολιτική της «πράσινης μετάβασης» και της «ενεργειακής διαφοροποίησης» της ΕΕ
Ταυτόχρονα, είναι ένα έργο που μας μπλέκει πιο βαθιά στους μεγάλους ανταγωνισμούς που μαίνονται σε ολόκληρη την περιοχή και που καμία σχέση δεν έχουν με τα λαϊκά συμφέροντα.
Γι' αυτό και από την πρώτη στιγμή ξεκαθαρίσαμε ότι είμαστε αντίθετοι με την υλοποίησή του.
Οι εξελίξεις αποδεικνύουν ότι η άρχουσα τάξη της χώρας μας, με την κυβέρνηση και τα κόμματα που την υπηρετούν, είναι αποφασισμένη να αξιοποιήσει όλους τους τρόπους, να υποβάλει τον λαό σε κάθε θυσία και κίνδυνο για να πετύχει τον κεντρικό της στόχο, την αναβάθμιση της θέσης της στην περιοχή, τη μετατροπή της χώρας σε κόμβο μεταφοράς Ενέργειας και εμπορευμάτων, για τα δικά της ιδιοτελή κέρδη.
Γι' αυτόν τον σκοπό άλλωστε η κυβέρνηση συμμετέχει ήδη σε δύο πολέμους, παραχωρεί βάσεις, λιμάνια και αεροδρόμια χωρίς τα οποία δεν θα μπορούσαν αυτοί να διεξαχθούν. Στέλνει ακριβοπληρωμένες από τον λαό φρεγάτες, πυραυλικά συστήματα και προσωπικό χιλιάδες χιλιόμετρα μακριά από τα σύνορα. Γι' αυτό γίνεται σημαιοφόρος στον ενεργειακό πόλεμο, συντασσόμενη με τα σχέδια για την ενεργειακή κυριαρχία των ΗΠΑ. Σχέδια τα οποία βεβαίως έχουν και πολλούς εσωτερικούς ανταγωνισμούς στις ΗΠΑ, όπως είδαμε στην περίπτωση του Κάθετου Διαδρόμου και της καρατόμησης εν μία νυκτί της κυρίας Γκιλφόιλ.
Αυτός ο κεντρικός της στόχος έρχεται αντικειμενικά σε σύγκρουση με τους αντίστοιχους στόχους της τουρκικής άρχουσας τάξης. Ο ελληνοτουρκικός ανταγωνισμός δεν είναι φυσικά κάτι καινοφανές. Στις σημερινές συνθήκες, όμως, δεν μπορεί να είναι ο ίδιος με αυτόν που ήταν ακόμα και λίγα χρόνια πριν.
Σε τέτοιες συνθήκες δεν χωρά κανένας εφησυχασμός, καμία αυταπάτη ότι δήθεν «δεν θα γίνει τίποτα, γιατί τα έχουν όλα κανονισμένα». Γιατί, πολύ απλά, και να ήθελαν δεν μπορούν να τα κανονίσουν!
Σε αυτό το παιχνίδι με τη φωτιά οι κυβερνήσεις και οι αστικές τάξεις ξέρουν πώς μπαίνουν, αλλά δεν ξέρουν πώς και πότε θα βγουν. Τα περιθώρια ελιγμών στενεύουν και η πορεία της κλιμάκωσης γίνεται ανεπίστρεπτη.
Ο ιμπεριαλιστικός πόλεμος είναι σαν μια δίνη, που δημιουργεί τις δικές της δυναμικές, τραβώντας μέσα της χώρες και λαούς. Και αν σε μια δεδομένη στιγμή βρεθεί ένας συμβιβασμός, αυτός προετοιμάζει απλώς την επόμενη σύγκρουση, η οποία θα γίνει σε μεγαλύτερο εύρος, με μεγαλύτερα διακυβεύματα, θα έχει συσσωρευθεί περισσότερη καύσιμη ύλη και θα είναι ακόμα πιο δύσκολο να ελεγχθεί. Γιατί εδώ δεν μιλάμε για συμφωνίες ανάμεσα σε λαούς, αλλά ανάμεσα σε αρπακτικά.
Ετσι βλέπουμε ότι όλα είναι μέσα στο παιχνίδι και όλα εναλλάσσονται από τη μία μέρα στην άλλη. Από τους λεονταρισμούς και τις εθνικιστικές κορόνες για «μεγάλες ιδέες» και «προβολή ισχύος», μέχρι το παζάρεμα κυριαρχικών δικαιωμάτων πάνω και κάτω από το τραπέζι.
Δεν πρόκειται ούτε για αφέλεια στη μία περίπτωση, ούτε για υποχωρητικότητα στην άλλη. Πρόκειται για την ωμή αποφασιστικότητα της άρχουσας τάξης να υλοποιήσει με κάθε τρόπο τον σχεδιασμό της, τον οποίο βαφτίζει «εθνικό συμφέρον»!
Τέτοια αποφασιστικότητα πρέπει να δείξει από την πλευρά της και η εργατική τάξη, ο λαός μας, αξιοποιώντας τις δυσκολίες των εκμεταλλευτών του, τις αντιθέσεις μέσα στις συμμαχίες τους, για να βγει αυτός τελικά νικητής.
Σε τέτοιες συνθήκες, η αγωνία του λαού δεν μπορεί να είναι ποιος από αυτούς θα κρατά το «τιμόνι» για να τον ρίξει στα βράχια του ιμπεριαλιστικού πολέμου για τα κέρδη των λίγων. Αλλά πώς, με δυνατό ΚΚΕ στο τιμόνι των αγώνων του, θα χαράξει μια άλλη πορεία, με επίκεντρο τις ανάγκες του ίδιου και των παιδιών του.
Το κάλεσμα του ΚΚΕ στον λαό διαφέρει από αυτό της κυβέρνησης και όλων των άλλων σε ένα πολύ κομβικό σημείο: Ολοι οι άλλοι λένε στον λαό να κάνει υπομονή, να ανεχτεί τη σημερινή κατάσταση και να περιμένει κάτι, είτε αυτό είναι η απόδοση της οικονομίας, είτε είναι κάποιες διευθετήσεις στις διεθνείς σχέσεις, είτε κάποιος δήθεν σωτήρας που θα έρθει από τις κάλπες.
Το ΚΚΕ λέει στον λαό, στους νέους ανθρώπους, ότι δεν έχουν να περιμένουν τίποτα από όλα αυτά. Αντίθετα, κάθε λεπτό που θα χάσουν περιμένοντας και εναποθέτοντας τις ελπίδες τους σε αυτούς είναι εις βάρος τους, τους φέρνει σε χειρότερη θέση.
Τώρα δεν είναι η ώρα της αναμονής. Είναι η ώρα να γίνει ο ίδιος ο λαός πρωταγωνιστής των εξελίξεων. Με την οργάνωσή του, τη συμμαχία του, τις διεκδικήσεις του, με το ΚΚΕ μπροστά.
Αλλά θα πείτε πως αυτά τα λέμε και τα λέγαμε και παλιότερα και πως ότι και να λέει το ΚΚΕ οι άνθρωποι δεν αλλάζουν….
Ο Μπ. Μπρεχτ περιγράφει πολύ εύστοχα σ’ ένα κείμενό του τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο λαός σε μια επαναστατική κατάσταση:
«Οποιοσδήποτε έχει μελετήσει μια επαναστατική εξέγερση, ξέρει ποιες εσωτερικές δυσκολίες αντιμετωπίζει η μάζα για να εξεγερθεί. Ο άνθρωπος ρίχνεται στο καινούργιο μόνο σε περίπτωση ανάγκης. Η μεγαλοπρεπής πρόταση “Το προλεταριάτο δεν έχει τίποτα να χάσει εκτός από τις αλυσίδες του” ισχύει στην ιστορική σφαίρα και μάλιστα για το σύνολο της τάξης, αλλά η εσωτερική ιστορία μιας επανάστασης έγκειται ακριβώς στο ότι το προλεταριάτο, δηλαδή οι προλετάριοι, εμφανίζονται να ενεργούν ως τάξη. Σε αυτήν τη διαδικασία έχουν πολλά ν’ αφήσουν πίσω τους και πολλά να ρισκάρουν. Από αυτά, η ίδια η ζωή προσεγγίζεται μυστηριωδώς ως το λιγότερο που έχουν να ρισκάρουν. Αυτή συχνά ρισκάρεται πιο εύκολα από μια φτωχική κατοικία.
Όταν η κυρίαρχη τάξη χάνει τον έλεγχο της κατάστασης, οι κυριαρχούμενοι τις περισσότερες φορές τα χάνουν. Οι θεσμοί κλονίζονται και καταρρέουν και οι καταπιεσμένοι δεν κάνουν ακόμα κινήσεις για ν’ αναλάβουν την ηγεσία. Εναντίον τους βρίσκεται η θρησκεία τους, ο τρόπος ζωής τους, τον οποίο έχουν μάθει με κόπο, μερικοί από αυτούς από τον εχθρό, μερικοί από αυτούς από τον αγώνα ενάντια στον εχθρό. Ένα σύνθετο οπλοστάσιο από συνήθειες και αρχές. Γι’ αυτόν το λόγο, για να γίνει υπόθεση των μαζών, η ίδια η ανατροπή πρέπει να προσλάβει κάτι το επαγγελματικό, πρέπει να έχει χαρακτήρα οργανωμένης επιχείρησης, στην οποία οι άνθρωποι μπορούν ν’ αναγνωρίσουν μικρά και λογικά σημάδια της καθημερινότητάς τους.»
Στο παραπάνω απόσπασμα δεν αναδεικνύονται μόνο οι δυσκολίες που έχουν οι εργαζόμενες μάζες να επιλέξουν το δρόμο της σύγκρουσης, να δράσουν ως τάξη με γνώμονα τα συλλογικά τους συμφέροντα, αλλά και τα «βάρη» που κουβαλάνε από τις προηγούμενες αντιλήψεις και πεποιθήσεις τους, που ανατρέπονται βίαια μέσα στους καιρούς της επαναστατικής θύελλας. Φωτίζει τον καταλυτικό ρόλο της επαναστατικής πρωτοπορίας ώστε να μπορεί να παίρνει μορφή η λαϊκή δράση, να οργανώνεται, να προσανατολίζεται.
Εξάλλου, η δράση του υποκειμενικού παράγοντα δεν είναι ποτέ τελείως αποκομμένη από τις ίδιες τις αντικειμενικές συνθήκες, δεν αναπτύσσεται σε ένα εξω-ιστορικό περιβάλλον. Η δράση των τάξεων, των κομμάτων τους, διεξάγεται σε μια δοσμένη κοινωνία και «εγγράφεται» μέσα στις εκάστοτε κοινωνικές και πολιτικές συνθήκες. Σε μη επαναστατικές συνθήκες ασφαλώς δεν μπορεί να είναι αυτή που θα διαμορφώσει ή θα πυροδοτήσει τους τριγμούς εκείνους που θα οδηγήσουν σε επαναστατική κρίση. Μάλιστα, τέτοιες αντιλήψεις, που συχνά μπορεί να εμφανίζονται ως υπερεπαναστατικός βολονταρισμός, τελικά μεταπλάθονται σε ρεφορμισμό, καθώς η αναζήτηση «κρίκων» που σε μη επαναστατικές συνθήκες θ’ ανοίξουν το «δρόμο» για ριζικές αλλαγές έχουν ιστορικά γίνει όχημα για κυβερνητισμό, κοινοβουλευτικές αυταπάτες, αναζήτηση «μεταβατικών πολιτικών στόχων», πολιτική συνεργασία με αστικές πολιτικές δυνάμεις και τη σοσιαλδημοκρατία. Η δράση όμως του υποκειμενικού παράγοντα παίζει κρίσιμο ρόλο στην οργάνωση και τη διαπαιδαγώγηση της εργατικής τάξης, στη συγκέντρωση, στη διεύρυνση και στην ωρίμανση της ταξικής συνειδητοποίησης πρωτοπόρων επαναστατικών δυνάμεων.
Το σημαντικότερο είναι ότι η ετοιμότητα του υποκειμενικού παράγοντα χτίζεται σε μια ολόκληρη περίοδο που προηγείται της όξυνσης της πάλης, των επαναστατικών συνθηκών. Πρώτ’ απ’ όλα αυτό αφορά την κατάκτηση επαναστατικής στρατηγικής, που σήμερα απαιτεί σύνθετη θεωρητική δουλειά, κριτική επισκόπηση της ιστορικής πορείας του διεθνούς κομμουνιστικού κινήματος, συμπερασμάτων από την πορεία της σοσιαλιστικής οικοδόμησης, απάντηση στα νέα ζητήματα της ταξικής πάλης. Αφορά την εξασφάλιση της ικανότητας δράσης όλου του Κόμματος με βάση αυτήν τη στρατηγική, την ολόπλευρη παρέμβαση στην εργατική τάξη, για την άνοδο της οργάνωσής της μέσα από τον καθημερινό αγώνα, για την οικοδόμηση ισχυρών δεσμών, για τον απεγκλωβισμό πρωτοπόρων δυνάμεων από την κυρίαρχη ιδεολογία.
Χωρίς αυτές τις προϋποθέσεις, πολύ δύσκολα μέσα στο χάος της επαναστατικής κρίσης θα μπορέσει ένα επαναστατικό κόμμα να βρει το βηματισμό του χωρίς να έχει προηγηθεί η πολύπλευρη και κοπιώδης πολιτική-ιδεολογική και οργανωτική προετοιμασία του. Έχει επιβεβαιωθεί ιστορικά ότι η επιδείνωση της κατάστασης της εργατικής τάξης, η αύξηση της επιθετικότητας του κεφαλαίου δεν οδηγούν από μόνα τους στη ριζοσπαστικοποίηση. Γι’ αυτό έχει καθοριστική σημασία η σύνθετη πολιτική και οργανωτική δουλειά του υποκειμενικού παράγοντα, σε όλες τις συνθήκες, επαναστατικές και μη.
Η πείρα έδειξε ότι οι θεωρητικές και πολιτικές ελλείψεις καθήλωσαν τα εργατικά και κομμουνιστικά κόμματα σε περιόδους που θα μπορούσαν να ηγηθούν της πάλης για την εξουσία. Αυτό αναδείχτηκε με την πείρα των Γερμανών κομμουνιστών, το ίδιο αναδεικνύεται και από την πείρα του ΚΚΕ τον Οκτώβρη του 1944.
Όλα αυτά χτίζονται μεθοδικά και δοκιμάζονται ραγδαία σε συνθήκες ανόδου.
Δε γίνεται, για παράδειγμα, ένα κόμμα που για μια ολόκληρη ιστορική περίοδο έχει μάθει ν’ αποθεώνει την αστική νομιμότητα, που είναι βουτηγμένο στις κοινοβουλευτικές αυταπάτες, να μεταμορφωθεί ξαφνικά σε συνθήκες επαναστατικές σ’ ένα σκληροτράχηλο και αποφασισμένο κόμμα της επαναστατικής μαχητικής δράσης.
Ευτυχώς για εμάς και για την εργατική τάξη, υπάρχει το ΚΚΕ. Και το λέμε με μεγάλη ευθύνη αυτό μακριά από ωραιοποιήσεις και οτιδήποτε άλλο.
Για πολλά χρόνια τώρα η μελέτη και γενίκευσή της, με οδηγό τον μαρξισμό - λενινισμό, μας έχει εξοπλίσει με κριτήρια, προκειμένου να αναγνωρίζουμε και να επεξεργαζόμαστε το καινούργιο, να κατανοούμε βαθύτερα τις σύγχρονες εξελίξεις και να προετοιμαζόμαστε για τις απαιτήσεις τις οποίες γεννούν.
Λέει ο Μπρέχτ στο «εγκώμιο στην παράνομη δουλειά»:
Ομορφο είναι
Ν’ αρπάζεις το λόγο στην ταξική πάλη
Δυνατά και αντηχώντας να καλείς για τον αγώνα των μαζών……
Για τη συντριβή των καταπιεστών για την απελευθέρωση των καταπιεσμένων
Δύσκολη και ωφέλιμη είανι η καθημερινή μικροδουλειά
Η υπομονετική και μυστική ύφανση…..
Των δικτύων του Κόμματος περιφρουρημένα από το ένοπλο κυνήγι του Εργολάβου
Να μιλάς αλλά να κρύβεις τον ομιλητή
Να νικάς αλλά το νικητή να κρύβεις
Να πεθαίνεις αλλά το θάνατο να κρύβεις
Ποιος για τη δόξα δε θα έκανε πολλά μα ποιος για τη σιωπή τα κάνει;
Γιατί η δόξα ρωτάει οπωσδήποτε
Τα ονόματα εκείνων που κάνουν τις μεγάλες πράξεις
Βγείτε μπροστά
Για μια μικρή ματιά
Άγνωστα καλυμμένα πρόσωπα και δεχτείτε
Την ευγνωμοσύνη μας!
Ετσι, λοιπόν, για να είμαστε έτοιμοι για τους «σεισμούς που μέλλονται να 'ρθουν», είναι αναγκαίο ο τρόπος που σκεφτόμαστε και δρούμε, η στάση ζωής μας να διαμορφώνει κομμουνιστές ικανούς να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις της επαναστατικής πάλης σήμερα, αλλά και να σταθούν στο ύψος των ακόμη μεγαλύτερων απαιτήσεων αύριο.
Γιατί μπορεί στα λόγια να «κατανοείς» τον ιστορικό ρόλο της εργατικής τάξης, να έχεις «κατακτήσει» τη συμφωνία με την επαναστατική στρατηγική του Κόμματος, όμως το πραγματικό χρέος αρχίζει από το πώς μετατρέπεται αυτή η γνώση σε συνείδηση και δράση, πώς εκφράζεται στην καθημερινή στάση ζωής.
Γι' αυτό και μπαίνουμε μπροστά, κάνουμε τα πάντα για να έχει τεράστια επιτυχία η γενική πανεργατική απεργία σε δύο βδομάδες από σήμερα, στις 25 Νοέμβρη. Για να ακουστεί σε κάθε χώρο δουλειάς και γειτονιά το σύνθημα «καμία θυσία για τα κέρδη και τους πολέμους τους».
Γιατί μόνο αν ο λαός αμφισβητήσει τους στόχους και τις δεσμεύσεις του κεφαλαίου μπορεί να βελτιώσει τη θέση του. Ετσι έχει γίνει και μέχρι σήμερα. Ετσι σώθηκαν λαϊκά σπίτια, έτσι υπογράφηκαν Συλλογικές Συμβάσεις Εργασίας, έτσι κέρδισε κάτι όποιος βγήκε στον αγώνα όπως οι αγρότες, έτσι έμειναν στα χαρτιά αντιλαϊκά μέτρα. Με τον λαό οργανωμένο και το ΚΚΕ στην πρώτη γραμμή!
Τελικά φίλοι και σύντροφοι,
Διαβάζοντας και παρακολουθώντας έργα του Μπρεχτ, είναι βέβαιο ότι όλοι μας θα κατανοήσουμε πολύ καλύτερα το σήμερα, τις αιτίες των προβλημάτων του που αποκρύβονται και έτσι θα πάρουμε θάρρος, κουράγιο, αυτοπεποίθηση ακόμα και αυτοί που σήμερα διστάζουν, θα συνειδητοποιήσουν ότι αυτός ο κόσμος όχι μόνο πρέπει, αλλά και μπορεί να αλλάξει. Αλλά και ο κατασταλαγμένος κομμουνιστής θα βρει ιδέες και μηνύματα, συμπεράσματα και διδάγματα επίκαιρα και ευκολομεταχείριστα όπλα για το λαό, όπως έλεγε ο ίδιος ο μεγάλος επαναστάτης δραματουργός, Μπέρτολτ Μπρεχτ. Μα πιο πολύ θα διδαχτεί και μέσα από την Τέχνη, τη σπουδαία αυτή μέθοδο ανάλυσης και παρέμβασης στην πραγματικότητα, το διαλεκτικό και ιστορικό υλισμό.
Ιδιαίτερα αυτό χρειάζεται στους δύσκολους καιρούς που έχουμε μπροστά μας. Ομως, όπως έγραφε κι ο Μπρεχτ στον "Κύκλο με την κιμωλία": "...Κάποτε, αλλάζουν οι καιροί. Και οι ελπίδες των λαών ξεσπάνε".
Καλά να περάσουμε όλοι μας και ραντεβού στους επόμενους σταθμούς του αγώνα.

Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου
Σημείωση: Μόνο ένα μέλος αυτού του ιστολογίου μπορεί να αναρτήσει σχόλιο.